"Yorilgan Uylar Galereyasi": Nega 10 000$ Havoga Uchadi?

Uylarning 1 yildan keyin yorilib ketishi odatda tashqi ko'rinish emas, balki konstruktiv xatolar natijasidir. Mana o'sha "aybdorlar":

1. "Poydevor ostidagi xiyonat" (Grunt tahlili yo'qligi)
Eng ko‘p uchraydigan xato — yerning xususiyatini bilmay turib poydevor quyish.
• Xato: Yumshoq yoki cho‘kuvchan tuproqqa (loyshaqallik) hisob-kitobsiz poydevor qo‘yish.
• Oqibat: Uyning bir tomoni cho‘kadi, natijada devorda pastdan yuqoriga qarab diagonal (qiyshiq) yoriqlar paydo bo‘ladi.
• Dars: Qurilishdan oldin tuproqni kamida 2-3 metr chuqurlikda o‘rganish shart.

2. "Armaturasiz tana" (Seyesmopoyasning yo‘qligi)
G‘ishtli uylarda eng tepa qismida beton bog‘lovchi (seysmopoyas) bo‘lmasa, tomning og‘irligi devorlarni ikki chetga "itara" boshlaydi.
• Xato: Pulni tejash uchun g‘isht ustiga to‘g‘ridan-to‘g‘ri tom yopish.
• Oqibat: Devorlarning burchaklarida vertikal yoriqlar ochiladi, bino "yoyilib" ketadi.
• Dars: Har bir qavat ustidan yaxlit, uzilmagan beton seysmopoyas quyilishi shart.

3. "Arzon sement va iflos sheben"
Beton tarkibidagi sement miqdori kamligi yoki sheben tarkibida loy ko‘pligi sementning yopishqoqligini yo‘qotadi.
• Xato: Beton qorishmasiga tahlil qilinmagan, loyli qum qo‘shish.
• Oqibat: Beton qurigan sari "shakar" kabi uqalanib ketadi. Poydevor o‘z funksiyasini bajara olmay, mayda to‘rsimon yoriqlar bilan qoplanadi.
• Dars: Faqat yuvilgan daryo qumi va kamida M400 markali sement ishlating.

4. "Zaxira qoldirilmagan eshik-deraza o‘rinlari"
Ba'zan usta devor urayotganda eshik va deraza tepasidagi to‘sinlarni (peremichka) juda qisqa qo‘yadi.
• Xato: To‘sinning devorga tirilish masofasini (kamida 25 sm bo‘lishi kerak) kamaytirish.
• Oqibat: Deraza va eshik tepasidan "V" simon yoriqlar tusha boshlaydi.
• Dars: To‘sinlar mustahkam va yuklamaga bardoshli bo‘lishi kerak.

5. "Shoshqaloqlik" (Texnologik tanaffusning yo‘qligi)
Poydevor quyilishi bilan ertasi kuni g‘isht urishni boshlash — eng katta xatolardan biri.
• Xato: Beton o‘z mustahkamligini (kamida 70%) olmasdan turib unga yuklama berish.
• Oqibat: Poydevor hali "pishmagan" bo‘lgani uchun bino og‘irligi ostida mikro-darzlar hosil qiladi, ular 1 yildan keyin katta yoriqlarga aylanadi.
• Dars: Beton quyilgach, ob-havoga qarab kamida 7-14 kun kutish va uni sug‘orib turish lozim.